‘‘See through’’ από τον Θεόφιλο Κατσιπάνο η χειραφέτηση του βλέμματος.

Η διαχείριση των διάφορων –ισμών- με στόχο την αναζήτηση της φόρμας εξακολουθεί να απασχολεί τον καλλιτέχνη Θεόφιλο Κατσιπάνο από την έκθεσή του ‘‘Have a look’’. Στη  νέα ατομική έκθεση που φέρει τον τίτλο ‘‘See through’’ και φιλοξενείται επίσης στη γκαλερί 7, ο ανήσυχος δημιουργός ανατρέπει την περατότητα του έργου τέχνης εύστοχα καθώς αμφισβητεί τη μονοθεματική θέαση της εικόνας. Στην απόπειρά του να αφηγηθεί το υπερβατικό στοιχείο του αντικειμένου, ώστε να ξεπερνά τα μονοσήμαντα όρια της εικόνας, αντιπαρατάσσεται στη χρωματική εκεχειρία και στηρίζεται περισσότερο στην έκφραση –και άρα στην κατά πρόσωπο ματιά- παρά στην πιστή σωματική αναπαράσταση. Η έκθεση ‘‘See through’’ αποτελεί μια πρόταση στον τρόπο να βλέπουμε και να συνδεόμαστε με αυτό που βλέπουμε. Ο χρόνος του βλέμματος είναι αυτός της διάρκειας, καθώς ένα έργο εκτίθεται και κατ’ επέκταση τίθεται υπό τη διεργασία του ξένου βλέμματος. Υπό αυτήν την έννοια η τέχνη του Θεόφιλου Κατσιπάνου συνιστά την αποκατάσταση του ρυθμού στο ήδη φευγαλέο, ενώ ενθυλακώνει και το ρήγμα των σχέσεων, από τη στιγμή που στον καμβά μια ιστορία εξελίσσεται ή ένα πρόσωπο εξιστορεί τον εαυτό του. Στην έκθεση ‘‘See through’’ η ανθρώπινη μορφή αναπαριστάνεται σε σχέση και με το οίκημα, οπότε εντάσσεται σε έναν ευρύτερο χώρο δημιουργίας ποικίλων μηνυμάτων, ιδίως όταν το οίκημα αρχίζει να φαντάζει στη συνείδηση του ατόμου ως ερείπιο.

Το ότι μερικά από τα έργα δεν φέρουν τίτλους, δεν είναι τυχαίο αλλά επαφίεται στην πρόθεση του καλλιτέχνη να ενεργοποιήσει την προσοχή του δέκτη – θεατή, ώστε από την παρατήρηση να τον οδηγήσει στην παρατηρητικότητα. Χαρακτηριστικά ο Θεόφιλος Κατσιπάνος υπογραμμίζει: ‘‘ τα έργα ξεκινούν από την εικόνα και μετά δημιουργείται ο τίτλος’’. Συνεπώς, ο τίτλος είναι και στην κρίση του θεατή που έχει τη δυνατότητα να σκέφτεται ως αν ήταν ο ίδιος ο καλλιτέχνης.

Σε όλα τα έργα ακούγεται ένας απόκοσμος, περίεργος εικαστικός ήχος που στόχο έχει να μας προβληματίσει για την πορεία στην ωριμότητα. Η ανδρική συνειδητοποίηση, η αιωρούμενη ανύψωση του αντρικού συμβόλου ιδωμένου ως πυραύλου στο έργο ‘‘Limousine’’ αλλά και η αινιγματική όψη του γυναικείου προσώπου σε πολλά από τα έργα, όλα αυτά συνιστούν σκέψεις όχι μόνο για τις σχέσεις των φύλων αλλά και για τις ιδιαίτερες σχέσεις εξουσίας και σεξουαλικότητας που ορίζουν τον κόσμο του ατόμου. Συνεπώς, η όσμωση στην τέχνη αναλύεται στη μίξη χρωμάτων, ήχων και οσμών, που συγκροτούν ως πολυγωνική την αισθητηριακή αντίληψη. Η αντιληπτική οικειότητα της καθημερινότητας στα πλαίσια της οποίας είμαστε υπό την εξάρτηση των αντικειμένων, στην καλλιτεχνική σύλληψη του Θεόφιλου Κατσιπάνου αίρεται με σκοπό να ξεπεράσουμε το άγχος των αντικειμένων και να φτάσουμε στο νόημα. Η σύλληψη για το όμορφο είναι η αλήθεια διαμεσολαβημένη, είναι αυτό που εξέχει επικίνδυνα. Και η πορεία προς το νόημα εξαρτάται από τη χειραφέτηση του βλέμματος.

 

Αντιγόνη Κατσαδήμα
Δημοσιογράφος